Edmund Józefowicz
pseud. Aleksander, Edek
Dane osobowe | |
Inne nazwiska w czasie okupacji lub po wojnie: | |
Płeć: | mężczyzna |
Data urodzenia: | 1911-11-29 |
Miejsce urodzenia: | Revel [Tallin]/Estonia |
Data śmierci: | |
Miejsce śmierci: | |
Miejsce pochówku: | |
Rodzice | |
Imię ojca: | Józef |
Imię matki: | Maria |
Nazwisko panieńskie matki: | Kamińska |
Stopień wojskowy uzyskany przed II wojną światową: | |
Data: | |
Starszeństwo: | |
Organ nadający: | |
Stopień wojskowy uzyskany w konspiracji: | |
Data: | |
Starszeństwo: | |
Organ nadający: | |
Stopień wojskowy uzyskany po wojnie: | |
Data: | |
Starszeństwo: | |
Organ nadający: | |
Wykształcenie cywilne | |
Przed wojną: | Od 1921 r. uczył się w szkole podstawowej w Sejnach. Od 1923 r. uczęszczał do gimnazjum im. Stefana Batorego w Wołkowysku. Następnie po przeprowadzce do Wilna, rozpoczął naukę w gimnazjum im. Adama Mickiewicza, które ukończył w 1933 r. W tym samym roku rozpoczął studia w Szkole Nauk Politycznych w Wilnie, zakończone uzyskaniem dyplomu w 1939 r. |
W czasie wojny: | |
Po wojnie: | W 1949 r. ukończył wydział Prawa na UMK w Toruniu. W 1972 r. uzyskał stopień doktora nauk prawnych na UMK w Toruniu. |
Służba wojskowa | |
Przed wojną: | |
W czasie wojny: | Po wybuchu wojny zgłaszał się parokrotnie jako ochotnik. |
Po wojnie: | |
Miejsce pracy | |
Przed wojną: | Udzielał korepetycji oraz dorywczo oprowadzał wycieczki po Muzeum Towarzystwa Przyjaciół Nauk w Wilnie oraz stażysta w Bibliotece im. Wróblewskich w Wilnie. |
W czasie wojny: | Na początku 1940 r. wyjechał do majątku hrabiego Aleksandra Tyszkiewicza w Kretyngach, gdzie uczył dzieci uchodźców. W 07.1940 r. powrócił do Wilna gdzie został zatrudniony w II Bibliotece i Muzeum Litewskiej Akademii Nauk. |
Po wojnie: | Od 08.1944 r. do 04.1945 r. zatrudniony był jako planista w Zakładzie ceramicznym cegielni w Wilnie, a następnie jako kierownik sekcji oświaty, zdrowia i ubezpieczeń społecznych w Komisji Planowania m. Wilna. W okresie 05 – 11.1945 r. pracował jako statystyk w Centrali Państwowego Urzędu Repatriacyjnego w Łodzi. Od 01.12.1945 r. był zatrudniony w Bibliotece UMK. W latach 1952-1956 pracował na stanowisku kierownika oddziału, a od 1956 r. wicedyrektora. Jednocześnie w latach 1947-1952 był zatrudniony na 1/2 etatu jako asystent przy Katedrze Statystyki. Od 1960 r. prowadził wykłady i ćwiczenia ze statystyki na ZSA. |
Działalność społeczna, związkowa i polityczna | |
Przed wojną: | Od 1921 r. członek ZHP. |
W czasie wojny: | W latach 1942-1944 r. uczestniczył w Tajnym Nauczaniu na poziomie szkoły średniej. |
Po wojnie: | Był członkiem Zespołu Prawno Regulaminowego ZNP w Warszawie. Należał m.in. do Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich i Toruńskiego Towarzystwa Naukowego. |
Działalność w ruchu kombatanckim | |
Opis działań: | ZBoWiD, ŚZŻAK. |
Przynależność i udział w pracach innych organizacji i instytucji podziemnych | |
Przed scaleniem i wstąpieniem do ZWZ-AK, jak i „równolegle”: | Działał od 10.10939 r. w organizacji Służba Zwycięstwu Polski. Zwerbowany do współpracy przez Anatola Rymaszewskiego ps. Tolek, Andrzej, Błyskawica, Kmicic. Początkowo zajmował się zbieraniem pozostawionej broni i amunicji na trasach walk oraz konserwacją tych przedmiotów. |
Przynależność do ZWZ-AK na Kresach | |
Działalność: | Konspiracja terenowa Wilno-Śródmieście. Od 20.10.1939 r. pełnił funkcję dowódcy plutonu konspiracyjnego w I batalionie oddziałów ZWZ Wilno-Śródmieście. Po zajęciu Wilna przez Niemców, rozpoczął działalność konspiracyjną w ZWZ. Brał udział przy szkoleniach wojskowych, rozbudowywaniu siatki konspiracyjnej, zbieraniu informacji oraz udzielaniu pomocy osobom zagrożonym. Zwerbował do celów szkoleniowych por. Aleksandra Śleszyńskiego. W swoim mieszkaniu udzielał schronienia m.in. Gracjanowi Frógowi ps. Szczerbiec i innym działaczom ukrywającym się przed Gestapo. Tam też zorganizowano punkt kontaktowy dla wielu oficerów i działaczy AK. Jego zwierzchnikiem był Zygmunt Dziarmaga Działyński ps. Józef. W 1942 r. został delegowany do Konwentu Stronnictw Politycznych przy Delegaturze Rządu RP w Wilnie i przy komendancie A. Krzyżanowskim ps. Wilk. Uczestniczył w obradach i opracowywał raporty o sytuacji na Wileńszczyźnie, które po mikrofilmowaniu były wysyłane do Londynu. W latach 1942-1944 organizował kolportaż nielegalnych druków np. czasopisman “Niepodległość” oraz okolicznościowych biuletynów informacyjnych. |
Data zaprzysiężenia: | |
Czasookres: | |
Pełnione funkcje: | Dowódca plutonu |
Oddział względnie pion organizacyjny: | I[III]/1 płk panc, 2 komp, 3 pl. |
Okręg: | Okręg Wilno |
Przynależność do ZWZ-AK poza Kresami | |
Działalność: | |
Data zaprzysiężenia: | |
Czasookres: | |
Pełnione funkcje: | |
Oddział względnie pion organizacyjny: | |
Działalność w podziemiu antykomunistycznym: | |
Opis działań: | |
Udział w akcji "Burza" | |
Opis działań: | Brał udział w walkach o Wilno. |
Konspiracyjni współpracownicy | |
Przełożeni, podwładni i organizacyjni koledzy: | |
Członkowie rodziny zaangażowani w konspirację: | |
Służba w innych formacjach wojskowych | |
Polskich: | |
Niepolskich: | |
Represje | |
Represje stosowane przez Niemców (pobyt w niemieckich więzieniach i obozach koncentracyjnych - daty i miejsce, nazwiska współwięźniów): | |
Represje stosowane przez Związek Sowiecki (pobyt w sowieckich więzieniach i łagrach - daty i miejsce, nazwiska współwięźniów): | |
Represje ze strony polskiego komunistycznego aparatu bezpieczeństwa | |
Ordery i odznaczenia | |
Lista odznaczeń | Srebrny Krzyż Zasługi z Mieczami, z dn. 17.07.1944, Krzyż Armii Krajowej, legitymacja nr 4004, z dn. 24.01.1958, Krzyż Partyzancki, legitymacja nr 969-71-18, z dn. 16.03.1973, Medal Zwycięstwa i Wolności, legitymacja nr 970-71-71, z dn. 1972, Krzyż Kampanii Wrześniowej, legitymacja nr 72039, z dn. 15.08.1985, Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski, legitymacja nr 826-91-19, z dn. 02.10.1991, Złoty Krzyż Zasługi, z dn. 09.10.1973. |
Autorstwo wspomnień, relacji, pamiętników, dzieł literackich, opracowań naukowych, działalność redakcyjna | |
Poświęconych historii a w szczególności ZWZ-AK: | |
Poświęconych innym dziedzinom nauki i sztuki lub publicystyki: | Publikacje naukowe poświęcone pracy zawodowej dotyczące biblioteki. |
Źródła archiwalne i literatura do noty biograficznej | Słownik Polski Walczącej na Kresach Północno-Wschodnich Rzeczypospolitej, t. 3, (red.) Malinowski J., Bydgoszcz 1995, s. 5-6; Teczka osobowa Edmunda Józefowicza, w zbiorach Archiwum Fundacji Generał Elżbiety Zawackiej; “Wileńskie Rozmaitości”, nr 1 (51), 1999, s. |
Ikonografia | |
Ewentualne uwagi | |
Fotografie | |
Skany załączonych dokumentów | |
Pobierz jako plik tekstowy |
Chcesz zgłosić uwagę do biogramu?