Smela, Jan Józef

Jan Józef Smela

pseud. Janusz, Lipek, Szary, Wir

Dane osobowe
Inne nazwiska w czasie okupacji lub po wojnie:
Płeć:mężczyzna
Data urodzenia: 1910-10-03
Miejsce urodzenia:Pstrągowo/ pow. rzeszowski
Data śmierci:1986-04-03
Miejsce śmierci:Rzeszów
Miejsce pochówku:
Rodzice
Imię ojca:
Imię matki:
Nazwisko panieńskie matki:
Stopień wojskowy uzyskany przed II wojną światową:
Data:
Starszeństwo:
Organ nadający:
Stopień wojskowy uzyskany w konspiracji: kapitan
Data:
Starszeństwo:
Organ nadający:
Stopień wojskowy uzyskany po wojnie:
Data:
Starszeństwo:
Organ nadający:
Wykształcenie cywilne
Przed wojną:
W czasie wojny:
Po wojnie:
Służba wojskowa
Przed wojną:
W czasie wojny:

We 09.1939 r. dowodził batalionem w 6 Pułku Strzelców Podhalańskich. Następnie po przekroczeniu granicy polsko-węgierskiej został internowany. Po udanej ucieczce przedostał się do Francji, a później w Wielkiej Brytanii, gdzie został przeszkolony w dywersji. Do Polski skierowany został w 11.1941 r., otrzymując przydział na V Odcinek “Wachlarza”.

Po wojnie:
Miejsce pracy
Przed wojną:
W czasie wojny:
Po wojnie:
Działalność społeczna, związkowa i polityczna
Przed wojną:
W czasie wojny:
Po wojnie:
Działalność w ruchu kombatanckim
Opis działań:
Przynależność i udział w pracach innych organizacji i instytucji podziemnych
Przed scaleniem i wstąpieniem do ZWZ-AK, jak i „równolegle”:
Przynależność do ZWZ-AK na Kresach
Działalność:

Do Polski został zrzucony w nocy z 6/7 stycznia 1942n r. Został przydzielony do Odcinka V “Wachlarza” jako zastępca dowódcy Odcinka V. W 12.1942 r. został Komendantem Obwodu Święciany, następnie Komendantem Inspektoratu Rejonowego BC.

Data zaprzysiężenia:1941-11-10
Czasookres:
Pełnione funkcje:

Zastępca dowódcy odcinka, komendant Obwodu, Komendant Inspektoratu “BC” oraz zastępca dowódcy Zgrupowania nr 2 Północnego.

Oddział względnie pion organizacyjny:Zgrupowanie nr 2, Odcinek V "Wachlarz"
Okręg:Okręg Wilno
Przynależność do ZWZ-AK poza Kresami
Działalność:
Data zaprzysiężenia:
Czasookres:
Pełnione funkcje:
Oddział względnie pion organizacyjny:
Działalność w podziemiu antykomunistycznym:
Opis działań:
Udział w akcji "Burza"
Opis działań:

W ramach akcji “Burza” brał udział w operacji “Ostra Brama”.

Konspiracyjni współpracownicy
Przełożeni, podwładni i organizacyjni koledzy:
Członkowie rodziny zaangażowani w konspirację:
Służba w innych formacjach wojskowych
Polskich:

We Francji dowodził 3 kompanią ckm 11 Pułku Piechoty w 4 Dywizji Piechoty. Następnie po kapitulacji Francji ewakuował się do Anglii, gdzie służył w 4 Brygadzie Kadrowej Strzelców i 1 Samodzielnej Brygadzie Spadochronowej.

Niepolskich:
Represje
Represje stosowane przez Niemców (pobyt w niemieckich więzieniach i obozach koncentracyjnych - daty i miejsce, nazwiska współwięźniów):

Po kampanii wrześniowej dostał się do niewoli niemieckiej i był internowany na Węgrzech.

Represje stosowane przez Związek Sowiecki (pobyt w sowieckich więzieniach i łagrach - daty i miejsce, nazwiska współwięźniów):

Po operacji “Ostra Brama” został aresztowany przez Rosjan. W latach 1944-1947 przebywał na zsyłce, pracując przy kopaniu torfu.

Represje ze strony polskiego komunistycznego aparatu bezpieczeństwa
Ordery i odznaczenia
Lista odznaczeń

Order Wojenny Virtuti Militari V klasy

Autorstwo wspomnień, relacji, pamiętników, dzieł literackich, opracowań naukowych, działalność redakcyjna
Poświęconych historii a w szczególności ZWZ-AK:
Poświęconych innym dziedzinom nauki i sztuki lub publicystyki:
Źródła archiwalne i literatura do noty biograficznej

Banasikowski E., Na zew ziemi wileńskiej, Paryż 1988;

Chlebowski C., Saga o Bohaterach.”Wachlarz” IX 1941-III 1943, Warszawa 2008, s. 66, 86, 134-139,142, 160, 162, 166, 276;

Potocki M., Między Dźwiną a Wilią. Wspomnienia dowódcy Wileńskiego Zgrupowania nr 2 AK, Warszawa-Kraków 2015, s. 58, 66-68, 184, 191;

Rychter J., Spis dowódców ZWZ-AK, (bdmw), rękopis w zbiorach MAK;

Słownik Polski Walczącej na Kresach Północno-Wschodnich Rzeczypospolitej, T. 2, Bydgoszcz 1995, s. 254-256;

Tochman K., Słownik biograficzny cichociemnych, Rzeszów 2002;

Tucholski J., Cichociemni, Warszawa 1988, s. 413.

Ikonografia
Ewentualne uwagi
Fotografie
Skany załączonych dokumentów
Pobierz jako plik tekstowy

Chcesz zgłosić uwagę do biogramu?