Walerian Zubrzycki
pseud. Vapp
| Dane osobowe | |
| Inne nazwiska w czasie okupacji lub po wojnie: | |
| Płeć: | mężczyzna |
| Data urodzenia: | 1923-11-17 |
| Miejsce urodzenia: | Ścierkowo, pow. Lida |
| Data śmierci: | 1992-10-12 |
| Miejsce śmierci: | |
| Miejsce pochówku: | Cmentarz komunalny w Legnicy (sektor H1; rząd 34; numer 23) |
| Rodzice | |
| Imię ojca: | Konstanty |
| Imię matki: | Maria |
| Nazwisko panieńskie matki: | |
| Stopień wojskowy uzyskany przed II wojną światową: | |
| Data: | |
| Starszeństwo: | |
| Organ nadający: | |
| Stopień wojskowy uzyskany w konspiracji: | |
| Data: | |
| Starszeństwo: | |
| Organ nadający: | |
| Stopień wojskowy uzyskany po wojnie: | |
| Data: | |
| Starszeństwo: | |
| Organ nadający: | |
| Wykształcenie cywilne | |
| Przed wojną: | Zakończył edukacje na poziomie szkoły powszechnej w 1938 r. |
| W czasie wojny: | |
| Po wojnie: | |
| Służba wojskowa | |
| Przed wojną: | |
| W czasie wojny: | |
| Po wojnie: | |
| Miejsce pracy | |
| Przed wojną: | Po ukończeniu szkoły pracował jako robotnik budowlany w Lidzie. |
| W czasie wojny: | Po wkroczeniu Sowietów w 1939 r., zatrudniony został w wojskowo-budowlanej firmie sowieckiej (ros. Военстрой) – jako pracownik fizyczny, a następnie jako kierownik sklepu w tej strukturze. Po zajęciu Lidy przez Niemców w czerwcu 1941 r. podejmował się prac budowlanych pod niemiecką administracją – była to praca przymusowa. Od października 1942 r. formalnie zaciągnął się do niemieckiej policji pomocniczej (niem. Schutzmannschaft), działając równocześnie na rzecz AK, co wykazały powojenne przesłuchania. |
| Po wojnie: | |
| Działalność społeczna, związkowa i polityczna | |
| Przed wojną: | |
| W czasie wojny: | |
| Po wojnie: | |
| Działalność w ruchu kombatanckim | |
| Opis działań: | |
| Przynależność i udział w pracach innych organizacji i instytucji podziemnych | |
| Przed scaleniem i wstąpieniem do ZWZ-AK, jak i „równolegle”: | |
| Przynależność do ZWZ-AK na Kresach | |
| Działalność: | Podczas okupacji niemieckiej wstąpił do konspiracyjnego oddziału „Lwa” AK na terenie Lidy (1942–1943), gdzie działał jako łącznik i wywiadowca. Od sierpnia 1943 roku zasilił szeregi bardziej zorganizowanego batalionu „Lecha” działającego w Okręgu Nowogródek. Uczestniczył w akcjach dywersyjnych, sabotażowych oraz zbrojnych przeciwko Niemcom, m.in. atakach na strażnicę w Jachowiczach i skład amunicji w Szczuczynie. |
| Data zaprzysiężenia: | |
| Czasookres: | 1942-00-00 - 1944-08-00 |
| Pełnione funkcje: | Łącznik Wywiadowca |
| Oddział względnie pion organizacyjny: | OP "Lecha"; Zgrupowanie Południe |
| Okręg: | Okręg Nowogródek |
| Przydział: | Okręg Nowogródek AK (1942-1944), Zgrupowanie Południe Okręgu Nowogródek AK |
| Inspektorat Rejonowy Północny | |
| Obwód Szczuczyn Armii Krajowej, Obwód Lida Armii Krajowej | |
| Przynależność do ZWZ-AK poza Kresami | |
| Działalność: | |
| Data zaprzysiężenia: | |
| Czasookres: | |
| Pełnione funkcje: | |
| Oddział względnie pion organizacyjny: | |
| Działalność w podziemiu antykomunistycznym: | |
| Opis działań: | |
| Udział w akcji "Burza" | |
| Opis działań: | |
| Konspiracyjni współpracownicy | |
| Przełożeni, podwładni i organizacyjni koledzy: | |
| Członkowie rodziny zaangażowani w konspirację: | |
| Służba w innych formacjach wojskowych | |
| Polskich: | |
| Niepolskich: | |
| Represje | |
| Represje stosowane przez Niemców (pobyt w niemieckich więzieniach i obozach koncentracyjnych - daty i miejsce, nazwiska współwięźniów): | |
| Represje stosowane przez Związek Sowiecki (pobyt w sowieckich więzieniach i łagrach - daty i miejsce, nazwiska współwięźniów): | Po zajęciu Nowogródczyzny przez Armię Czerwoną został wcielony przymusowo do Ludowego Wojska Polskiego, gdzie służył od sierpnia 1944 do lutego 1945 roku w 361 pułku piechoty w rejonie Grodna. W lutym 1945 roku został aresztowany przez NKWD. Skazany przez Trybunał Wojenny ZSRS na 20 lat łagrów za działalność antyradziecką i służbę w Schutzmannschaft (mimo iż była ona działaniem konspiracyjnym). Osadzony w Workutłagu, a później w Dubrawłagu – dwóch z najcięższych łagrów w ZSRR. Zwolniony dopiero w 1954 r., objęty nadzorem administracyjnym w Białoruskiej SRR do 1959 r., a następnie repatriowany do Polski. |
| Represje ze strony polskiego komunistycznego aparatu bezpieczeństwa | |
| Ordery i odznaczenia | |
| Lista odznaczeń | Brązowy Krzyż Zasługi – 2003 r., Prezydent RP. |
| Autorstwo wspomnień, relacji, pamiętników, dzieł literackich, opracowań naukowych, działalność redakcyjna | |
| Poświęconych historii a w szczególności ZWZ-AK: | |
| Poświęconych innym dziedzinom nauki i sztuki lub publicystyki: | |
| Źródła archiwalne i literatura do noty biograficznej | Informacje nadesłane drogą mailową przez Pana Macieja; Walerian Zubrzycki, [online:] https://grobonet.com/p/legnica36/9814/walerian-zubrzycki-1923-legnica (dostęp 16.06.2025 r.) |
| Ikonografia | |
| Ewentualne uwagi | |
| Fotografie | |
| Skany załączonych dokumentów | |
| Pobierz jako plik tekstowy |
Chcesz zgłosić uwagę do biogramu?
