Kopisto, Wacław

Wacław Kopisto

pseud. Gil, Kra

Dane osobowe
Inne nazwiska w czasie okupacji lub po wojnie:Roman Diaczek, Tadeusz Kostecki, Zygmunt Radecki, Wacław Jaworski
Płeć:mężczyzna
Data urodzenia: 1911-02-08
Miejsce urodzenia:Hrycenki
Data śmierci:1993-02-21
Miejsce śmierci:Rzeszów
Miejsce pochówku:
Rodzice
Imię ojca:Wiktor [Stanisław]
Imię matki:Wacława
Nazwisko panieńskie matki: Orłoś
Stopień wojskowy uzyskany przed II wojną światową: podporucznik
Data:
Starszeństwo:
Organ nadający:
Stopień wojskowy uzyskany w konspiracji: kapitan
Data: 1944-05-03
Starszeństwo:
Organ nadający:
Stopień wojskowy uzyskany po wojnie: major
Data:
Starszeństwo:
Organ nadający:
Wykształcenie cywilne
Przed wojną:

Maturę zdał w 1931 r. W 1936 r. ukończył studia w Wyższej Szkole Handlu Zagranicznego.

W czasie wojny:
Po wojnie:
Służba wojskowa
Przed wojną:

W 1935 r. uczył się w Szkole Podchorążych Rezerwy Piechoty w Zambrowie. W stopniu podporucznika rezerwy służył w 39 pp. w Jarosławiu, pełniąc funkcję dowódcy plutonu.

W czasie wojny:

We 09.1939 r. walczył w 7 kompanii III batalionu 154 Pułku Piechoty. Po agresji Związku Radzieckiego na Polskę przekroczył wraz z oddziałem 19.09.1939 r. granicę polsko-węgierską i został internowany na Węgrzech. Po odbyciu przeszkolenia w dywersji został zaprzysiężony 7.04.1942 r. i przydzielony do Oddziału VI Sztabu Naczelnego Wodza.  Do Polski został zrzucony w nocy z 1 na 2.09.1942 r. w ramach operacji lotniczej o kryptonimie „Smallpox” i przydzielony do Odcinka II “Wachlarza”, jednak przydział ten nie został zrealizowany i pozostał w dyspozycji Komendy “Wachlarza”.

Po wojnie:
Miejsce pracy
Przed wojną:
W czasie wojny:
Po wojnie:

Pracował w Zakładach Przemysłu Mięsnego.

Działalnośc społeczna, związkowa i polityczna
Przed wojną:
W czasie wojny:
Po wojnie:
Działalność w ruchu kombatanckim:

ZBoWiD, nr 0232879, z dn. 24.04.1984 r.

ŚZŻAK.

Przynależność i udział w pracach innych organizacji i instytucji podziemnych (przed scaleniem i wstąpieniem do ZWZ-AK, jak i „równolegle”):
Przynależność do ZWZ-AK na Kresach
Działalność:

1.01.1943 r. został przydzielony do akcji odbicia żołnierzy “Wachlarza” z więzienia w Pińsku. Akcja została z powodzeniem zrealizowana 18.01.1943 r. przez trzy grupy bojowe, które były dowodzone przez Jana Piwnika „Ponurego”, Jana Rogowskiego „Czarki” i Michała Fijałki „Kawy”. Następnie od 04.1943 r. walczył jako oficer dywersji Inspektoratu Łuck Okręgu Wołyń. Powierzono mu między innymi: organizację i koordynację samoobrony przed UPA w Antonówce, Spaszczyźnie i Przebrażu, utworzenie patroli dywersyjnych a także współpracę w tworzeniu oddziałów partyzanckich „Piotrusia Małego” i „Olgierda”, szkolenia, walki z UPA oraz akcje likwidacyjne i dywersyjne.

Data zaprzysiężenia:1942-04-07
Czasookres:1942-09-02 - 1944-04-03
Pełnione funkcje:

Organizacja i koordynacja samoobrony przed UPA.

Oddział względnie pion organizacyjny:Cichociemny. 27 WDP AK, Odcinek II "Wachlarz"
Okręg:Okręg Wołyń
Przynależność do ZWZ-AK poza Kresami
Działalność:
Data zaprzysiężenia:
Czasookres:
Pełnione funkcje:
Oddział względnie pion organizacyjny:
Działalność w podziemiu antykomunistycznym:
Opis działań:
Udział w akcji "Burza"
Opis działań:
Konspiracyjni współpracownicy
Przełożeni, podwładni i organizacyjni koledzy:
Członkowie rodziny zaangażowani w konspirację:
Służba w innych formacjach wojskowych
Polskich:

W 03.1940 r. przedostał się do Francji, gdzie został skierowany do Rezerwowego Obozu Wyszkoleniowego Oficerów (ROWO) w Vichy i Legii Oficerskiej. Po klęsce Francji ewakuował się do Wielkiej Brytanii, gdzie od 07.1940 r służył w 7 Batalionie Kadrowym Strzelców 3 Brygady Kadrowej Strzelców, przemianowanej 4.10.1941 r. na 1 Samodzielną Brygadę Spadochronową.

 

 

 

Niepolskich:
Represje
Represje stosowane przez Niemców (pobyt w niemieckich więzieniach i obozach koncentracyjnych - daty i miejsce, nazwiska współwięźniów):
Represje stosowane przez Związek Sowiecki (pobyt w sowieckich więzieniach i łagrach - daty i miejsce, nazwiska współwięźniów):

W 04.1944 r. został aresztowany przez NKWD. Skazany został na karę śmierci przez rozstrzelanie. Wyrok zamieniono na 10 lat więzienia, który odbył w więzieniach w Kijowie (Łukianówka), Kaniowie, łagrach Kołymy, Komi i Magadanu (m.in. obozy w Kotłasie, Tajszecie). 3.05.1953 r. karę zamieniono na przymusowe osiedlenie i podjęcie pracy na terenie Magadanu. Po 11 latach i 8 miesiącach wyruszył do Polski. Podróż trwała od 10 -12.1955 r.

Represje ze strony polskiego komunistycznego aparatu bezpieczeństwa
Ordery i odznaczenia
Lista odznaczeń

Order Wojenny Krzyża Virtuti Militari kl. V, z dn. 1944-05-03, nr 13332

Krzyż Walecznych dwukrotnie, z 1943 r. i 1944 r., nr DK-06906/W

Krzyż Partyzancki, z dn. 14.09.1983 r.

Medal “Za udział w Wojnie Obronnej 1939”, z dn. 08.02.1982 r.

Krzyż Armii Krajowej, z dn. 22.06.1968 r.

Krzyż Czynu Bojowego Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, z dn. 30.01.1990 r.

Medal Zwycięstwa i Wolności 1945, z dn. 11.12.1985 r.

Medal Wojska Polskiego czterokrotnie, nr 21251

Autorstwo wspomnień, relacji, pamiętników, dzieł literackich, opracowań naukowych, działalność redakcyjna
Poświęconych historii a w szczególności ZWZ-AK:
Poświęconych innym dziedzinom nauki i sztuki lub publicystyki:
Źródła archiwalne i literatura do noty biograficznej

Archiwum ŚZŻAK Warszawa.

Chlebowski C., Wachlarz. Monografia wydzielonej organizacji dywersyjnej Armii Krajowej (wrzesień 1941 – marzec 1943), Warszawa 1985;

Kopisto W., Droga cichociemnego do łagrów Kołymy , Warszawa 1990;

Moje pokręcone losy (niewydany maszynopis);

Rychter J., Spis dowódców ZWZ-AK, (bdmw), rękopis w zbiorach MAK;

Tochman  K. A., Major Wacław Kopisto-cichociemny, oficer AK, sybirak. Rzeszów 2010;

Tochman K., Słownik biograficzny, Rzeszów 2002;

Tucholski J.,  Cichociemni, Warszawa 1984, s. 341;

Tucholski J., Cichociemni 1941–1945 – Sylwetki spadochroniarzy. Wojskowy Instytut Historyczny, s. 89;

Tucholski J.,  Cichociemni i spadochroniarze 1941-1956, Warszawa, 2009, s. 34, 45, 87;

Żołnierze Wołynia: działalność powojenna żołnierzy 27. Wołyńskiej Dywizji Piechoty AK, (red.) Bakuniak E., Dyszkiewicz E., Warszawa 2002, s. 246.

 

 

 

Ikonografia
Ewentualne uwagi
Fotografie
Skany załączonych dokumentów
Pobierz jako plik tekstowy

Chcesz zgłosić uwagę do biogramu?